Nhà thơ Thanh Thảo là người đạt được rất nhiều giải thưởng về văn học nghệ thuật. Ông đóng góp một phần không nhỏ cho nền văn học Việt Nam. Thơ ông được biết đến với những bài thơ đặc sắc giúp ông đến gần hơn với độc giả. Ông sở hữ một kho tàng thơ nổi tiếng được nhiều người yêu thơ ca mến mộ.

Tuần trước, bài viết Nhà Thơ Thanh Thảo Cùng Những Chùm Thơ Đặc Sắc Phần 2 đã được rất nhiều độc giả quan tâm và mong chờ phần tiếp. Chính vì thế mà uct.edu.vn sẽ tiếp tục giới thiệu đến các bạn những bài thơ hay trong tập thơ ” Những Người Đi Tới Biển” của nhà thơ Thạch Thảo.

Đừng bỏ lỡ nhé!

Chương 1: Chiếc Áo Ngắn 

Người ta không thể chọn để được
sinh ra nhưng chúng tôi đã chọn cánh rừng phút dây năm tháng ấy

Khúc một

Khi con thưa với mẹ
Mưa bay mờ đồng ta
Ngày mai con đi
Khói bếp mẹ con mình chợt ngừng trên mái rạ
Chuyến tàu tăng-bo ngoài ga sơ tán
Vẳng tiếng còi đêm có bao người vội nói lời chia tay
Ngày mai con đi
Nửa đất đai này mẹ gánh
Sông Cầu chảy lơ thơ
Sông Hông trằn sóng đỏ
Tiếng gà sang canh mùi xôi không ngủ
Đêm cuối cùng bên con mắt mẹ dệt những gì
Làm sao con hiểu hết
Cả đời mẹ chưa từng viết một bức thư
Dù chỉ dăm ba chữ
Ngày mai con đi
Chiếc áo lính thức tròn đêm có mẹ
Chiếc áo bọc hình hài mẹ cho
Bọc trái tim dòng máu mẹ cho
Không bao giờ đổi khác

Mẹ ơi, sau khi sống đêm từ giã ấy năm năm rồi
Sau khi sống ngày 30 tháng 4 đất nước
Sau khi sống bao bạn bè đã chết
Con xin lại bắt đầu từ mẹ
Từ cơn ho của mẹ một mình khuya khoắt
Từ dáng đi dáng ngủ của mẹ hằn vất vả
Làm sao con hiểu hết
Mẹ đã hát ca dao
Mẹ giặt áo bên cầu
Hồn nhiên gió bay dải yếm

Cho con xin bắt đầu từ mẹ
Để nói về chúng con
Lớp tuổi hai mươi, ba mươi điệp trùng áo lính
Xanh màu áo lính
Đã từng sung sướng đã từng nghẹn ngào
Được làm con mẹ
Được ra trận những năm đất nước mình khốc liệt
Những năm
Chiếc áo dính chặt vào thân bạc màu ngắn nhanh rồi rách
Những năm
Một chiếc áo có thể sống lâu hơn một cuộc đời

Rồi tới lúc chúng con thay áo khác
Nhưng khi cởi áo ra
Con không còn gì thay được!

Khúc hai

Hái lá “mỳ chính”
Nấu một nồi canh
Thương nhau rốt rét thèm chua
Bạn leo cây thanh trà cao ba mươi thước
Trường Sơn thác bay trong mây
Đá tai mèo xô ngang ngực

“Hùng ơi, tao đã qua đây!”
Dòng trang ai khắc bằng mũi dao găm
Rừng săng lẻ ầm ào nhắc lại
“Hùng ơi, tao đã qua đây!”

Mùa khô một nghìn chín trăm bảy mốt
Hàng vạn chục bức thư như thế
Cây Trường Sơn giấu trong từng thớ gỗ
Những Bức thư truyền qua tháng qua năm
Là thông điệp của một thời gian khổ

Những chiếc võng mục giữa rừng nguyên thuỷ
Còn ôm bạn ta cơn sốt rét cuối cùng
Những lán hầm nửa đêm mưa xối xả
Giấc ngủ vùi bên nhau khô ướt mấy mươi lần
Gối kề mãi một vùng đồi Vĩnh Phú
Lá cọ xoè da Gối mét xanh
Phong nhớ con sông Châu lành
Đường thèm một bát canh hoa lý

Chúng tôi đi rung người ngày lặng gió
Dấu dép thường hằn đỉnh dốc mây buông
Chuyện tiếu lâm làm khuây nỗi nhớ
Ngọn lửa trên bàn tay soi tìm đến ngọn nguồn.

Khúc ba

Thằng OV.10 nghiêng ngó, qua rồi
Còn chúng tôi
Cởi trần cùng sông Bạc
Ba mươi phút nữa hành quân
Chú bói cá từ đâu đó trời xanh
Cắm vụt xuống
Anh chàng Long thốt kêu lên…

(Ở đây so với trời xanh với rừng thì chúng tôi trẻ nhất)

Bờ đá toả con sông hát
Mây chiều bay lững thững như không

Ba mươi phút nữa hành quân

Được cười vang
Nằm lăn trên cát ấm
Được ngụp hết mình lòng sông đẫm
Được bè bạn với đá với trời xanh với rừng
Được nín thở hồi hộp cùng chú bói cá
Được là con trai
Không phải giữ gìn
Cánh tay trần khoát lên vai sóng

Ba mươi phút nữa hành quân.

Khúc bốn

Đôi ta có nhiều khoảng cách trong tưởng tượng
Còn bây giờ – anh đã thật xa em
Ở đây chúng nó thường cất bom vào bóng đêm
Nơi trộn lẫn giấc mơ anh và bụi những đoàn xe ra trận
Máy điện tử rình mò sự sống
Dù loé lên chỉ một ánh đèn

Anh nhớ em
Quân thù không thể biết
Anh nhớ em

Trường Sơn có bao nhiêu cây xanh
Chót vót trên kia thắm một vòm lá đỏ
Nỗi nhớ anh dâng lên tới đó…
Ôi mái nhà cành sấu xoà ngang
Cơn mưa
Những đường phố miên man như ý nghĩ
Ánh mắt em buổi chiều bên sông ấy…
Anh nhớ
Anh nhớ gì hôm nay
Cả những điều nhỏ nhoi bình lặng nhất
Của hai ta-cũng soi vào đất nước
Bằng ngọn lửa riêng bền bỉ suốt đời mình

Em muốn ta là đôi lứa cuối cùng con xa cách
Nhưng em ơi, bao người anh đã gặp
Mỗi mảnh đời mang một nét hy sinh
Mỗi gương mặt bình thường như thổ lộ cùng anh
Rằng sức chịu đựng của con ngươi là vô tận

Ta sẽ vượt lên đầu là năm tháng
Để yêu em hóa thành cây lá đỏ
Suốt bốn mùa cháy hoài ngọn lửa…

Khúc năm

Một mai… một mai… câu hát đi qua ngoắt ngoéo những đường rừng
Chỉ thấy trước chừng mươi thước
Mùi lá mục dịu dàng mùi hoa gay gắt
Mùi trống không những hố bom

Người ta không thể chọn để được sinh ra
Nhưng chúng tôi đã chọn cánh rừng phút giây năm tháng ấy
Gió ào ào trên đầu lá thầm vỡ dưới chân

Câu chuyện mười phút nghỉ trùm lên đất nước
Dòng sông, bữa cơm canh chua mắm tép dưa cà
Mái nhà mẹ cơn dông mùa lũ
Chúng ta không thể nào sống nô lệ
Không cho phép tên giặc nào đạp trên đất phù sa

Đồng bằng ơi bầu trời mùi vỏ chanh
Ai chẳng muốn một lần
Đi tràn trề bình yên dưới nắng
Cho gió mát lùa tận cùng chân tóc
Lòng bâng quơ câu hát cũng bâng quơ
Chúng tôi uống nước suối ăn lương khô
Miếng đường nhỏ cắt giữa mùa xuân
Ve đột ngột đồng ca lúc sáu giờ chiều
Lệnh hành quân từ khoảng rừng mắc võng
Những gương mặt đong đầy mưa nắng
Gió Lào suối lũ Trường Sơn
Để san sẻ cho nhau những lo nghĩ tâm tình
Những kỷ niệm chẳng có gì rực rỡ.
Bạn thương mến

Một mai… một mai… trái tim bạn giờ ở non cao
Trong một lớp rễ sù sì hàng săng lẻ
Dù quên dù nhớ
Gương mặt vụt về một chớp xanh
Đêm cơn sốt B.52 rừng nghiêng ngả
Chúng mình nằm bên nhau
Nghe tầng cây rào rào như mưa xuống
Bàn tay nắm bàn tay nóng bỏng…

Tôi không muốn tôi tin trái tim ấy hóa ngọc
Trái tim thường sau lồng ngực đẫm mồ hôi
Đập giữa rễ cây và chồi cây
Như ngọn đèn ban đêm con mắt ban ngày

Nơi vầng trán của anh ba lô của tôi
Trong bếp lửa và chén canh môn thục
Vẫn cái dáng thằng con trai chịu thương chịu khó
“Con trai giống mẹ”… từ nết ở nết ăn
Lẳng lặng yêu
Chưa lúc nào nói hết
Nhưng làm sao nói hết mọi điều.

Không yên nghỉ

Ngày dân tộc tụ về đường số Một
Lòng không nguôi thương những cánh rừng này
Nơi những đứa con nằm lưng đèo cuối dốc
Dọc theo lối mòn chìm khuất dưới tầng cây

Nếu một ngày ta dựng những hàng bia
Xin hãy để “nơi đây những cuộc đời chưa bao giờ yên nghỉ”
Và trận gió xoáy trên nóc rừng
Như buổi sớm mùa khô năm ấy
Trung điệp áo màu xanh là tiếng trả lời
Của nhân dân mẹ ơi!
Của nhân dân muôn đời không yên nghỉ.

Đó là khoảng trời trong trẻo nhất

Sung sướng thay những rừng già mùa xuân thay lá
Cây cổ thụ rồi còn sống lại mỗi chồi cây
Những người yêu nhau sẽ nói thế nào
Sẽ lặng im ra sao
Và họ đi qua buổi sáng

Năm nay tôi ba mươi tuổi

Buổi sáng ấy tôi bước vào tuổi 25
Ở đường dây 559 – trạm 73
Ngày sinh nhật bắt đầu bằng cơn sốt
Cổ đắng khô ngồi thở trên đỉnh dốc
Bạn mở bi đông nhường hớp nước cuối cùng
Hớp nước cuối cùng giữa cơn sốt đầu tiên
Ngày sinh nhật ở tuổi 25 mình được uống

Mình uống mắt bạn mình mát đẫm
Khi nắng trưa dội lửa xuống đầu
Những người yêu nhau sẽ nói thế nào
Sẽ im lặng ra sao
Chúng tôi đi qua buổi trưa ấy
Với bi đông cạn khô
Và hớp nước cuối cùng chảy dịu dàng trong ngực
Đó là khoảng trời trong trẻo nhất
Tôi được uống ngày bắt đầu tuổi 25.

Khúc sáu

Nhà tôi rừng xúm xít quanh
Không ngăn vách cửa cây thành yêu thân
Chỉ cần quá một bước chân
Là tôi ngập giữa rì rầm tiếng cây
Chỉ cần thêm một với tay
Là rừng ăn ở đêm ngày cùng tôi
Những khi mưa giăng kín trời
Hạt nghiêng thấm võng hạt rơi ướt cành
Nhà ai cũng thể nhà mình
Đêm đốt lửa thấy xum quanh bạn bè
Chuyện vui đến nỗi rừng mê
Xích gần đống lửa cây xoè tay hơ

Nhà không ngăn vách thân sơ
Tôi mơ tiếp những cơn mơ của rừng
Tôi mang bóng lá trên lưng
Tôi đi xuyên dưới tầng tầng cây che
Từ trong lòng đất tôi nghe
Sau bom rách xé tiếng ve lại đầy

Bàn tay cầm khẩu súng này
Ấm như cầm một mầm cây nhựa bừng.

Khúc bảy

Chúng tôi không mệt đâu
Nhưng cỏ sắc mà ấm quá!

Tuổi hai mươi thằng em tôi sững sờ một cánh chim mảnh như nét vẽ
Nhiều đổi thay như một thoáng mây
Khi chúng tôi nằm nó vẫn ngồi nguyên đó
Ngậm im lìm một cọng cỏ may…

Những dấu chân lùi lại phía sau
Dấu chân in trên đời chúng tôi những tháng năm trẻ nhất
Mười tám hai mươi sắc như cỏ
Dày như cỏ
Yếu mềm và mãnh liệt như cỏ
Cơn gió lạ một chiều không rõ rệt
Hoa chuẩn bị âm thầm trong đất
Nơi đó nhất định mùa xuân sẽ bùng lên
Hơn một điều bất chợt

Chúng tôi đã đi không tiếc đời mình
(Những tuổi hai mươi làm sao không tiếc)
Nhưng ai cũng tiếc tuổi hai mươi thì còn chi Tổ quốc?

Cỏ sắc mà ấm quá, phải không em…

Chương 2: Nguồn Sông Hát

“Muôn đời là nhân dân đã chắp cho chúng ta đôi cánh những bài ca”

Khúc một

Bầy chim như lốc xoáy
Trên mùa xuân
Đầy tiếng chim dòng sông lấp lánh
Đưa xuồng ta trở lại đầu nguồn
Cơn nước lớn nuốt trời xanh khoảnh khắc
Lau trắng xoá đứng trong chiều lặng phắc
Những dẫy mới phơi lưng trần đen xạm
Thở nhọc nhằn từng đụn khói dồn lên
Anh đã đến trước tôi một mùa kháng chiến
Tiếng ghi-ta bếp lửa đêm rừng
Cơn mưa dứt
Nghe mến “tác” cồn cào bên suối đá
Ngoài trảng tranh âm ấm nảy chồi
Cuối mùa khô đất đang hồi trở dạ
Nồi khoai mỳ trên bếp cũng vừa sôi

Trái tim anh rung giữa những dây đàn
Giữa những dây đàn bỗng dòng sông chảy xiết
Và cô gái hiện lên đột ngột
Cất giọng hát như một luồng gió ngược
Cuốn ta về nguồn sông.

Khúc hai

Đó là lúc nước rong ngập những rễ gừa
Chiếc xuồng một vệt đen lẳng lặng
Đuôi cá quẫy chòm sao tan loãng
Phảng phất mùi cỏ cháy đống un
Mùi phân bò ngai ngái
Những con tôm càng xanh mắt đỏ lừ
Một khoảng ngắn giữa hai chấm lửa
Và mũi chĩa xiên ngập lưng chúng nó
Sương giăng xa tiếng vọng cuối rừng
Ngôi nhà nhỏ cất de ra mí nước
Bếp lại nhen mùi tôm lụi bâng khuâng

Ly rượu trong hồng lên cùng ký ức
Uống đi anh ngọn lửa của mình
Để nhớ mãi người đầu tiên khai rừng phá rẫy
Giọt nước nào khởi sự dòng sông.

Khúc ba

Chúng tôi sống ở đây mấy mùa khô mấy mùa mưa
Có mùa đói và mùa nào cũng giặc
Nhưng bàn tay không với tới nữa rồi
Những bàn tay nhạy cảm hơn lời
Hơn im lặng mồ hôi lấm tấm
Bấu vào đất mong kiếm tìm sự sống
Một củ chụp củ mài nuôi bài ca cho anh

Ôi cánh tay có thể hoá dòng sông
Ghì mảnh liệt suốt một vùng đất mới
Có thể vươn những đỉnh cao vòi vọi
Cánh tay đã từng ở vài thước đất thôi
Khi đầu ngón run run chạm tới củ mài
Nước vọt lên
Từ những hố nhỏ sâu hút ấy
Máu của đất
Giọt nước nào đã khởi sự đời ta.

Khúc bốn

Cám ơn dòng sông em làm dịu vẻ khắc nghiệt những cánh rừng
Nơi hoà giải bầu trời mặt đất
Nhưng ta chẳng bao giờ nguôi
Mùa nước đổ ngọn gió gào hoang dã

Từ mấy trăm năm trước
Những người dân mộ nghĩa
Những gia đình thất cơ lỡ vận
Quần quật suốt đời không giữ nổi nồi cơm
Những ông già chỉ còn một cái khố một chiếc rìu
Đôi mắt quắc cạp chân mày lưỡi mác
Đã hạ những cây bằng lăng cổ thụ
Đẽo thành xuồng độc mộc

Ôi quê hương
Nơi không thể cách gì sống được
Lòng quặn đau từng mái lá xạc xài
Ly rượu đắng cặn này nghẹn đắng
Thôi từ giã
Hài cốt cha ông cùng hột giống
Đựng trong những hũ sành
Giữa đêm họ lặng lẽ rời làng
Không một tiếng gà gáy tiễn
Đốm nhang đỏ mắt ai nhìn nhức nhối…
Phải phát rừng quần nhau với cọp
Soi đèn lao gỗ mun vào mắt sấu
Đàn trâu như ngọn gió đen ào qua trảng cỏ
Heo rừng đem trăng về nhá hột cày
Con rắn hổ cất mình sau cây mục âm u
Mùi ẩm mốc lạnh một vùng chướng khí

Nơi đây đã nguồn sông
Chốn tận cùng
Thì cắm bàn chân xuống đất này mà sống
Đó là Tổ quốc!

Chớp như lưỡi búa xanh chẻ đôi rừng già
Những dây leo quờ quạng
Con sóc bông tìm hốc cây trú ẩn
Lối mòn xuyên bãi bom mình em len lỏi đi
Chuyến giao liên cuối ngày
Mưa hốt hoảng trườn qua tầng cây
Có tiếng gì cất lên có tiếng gì vụt tắt
Cây ngã ngang lấp lối
Một mình em giữa lặng ngắt rừng già

Bấy giờ em bé giao liên vừa vạch lối đi vừa khe khẽ hát
Bài ca những cánh rừng miền đông
Bơi chúng mình đã sống nhiều năm
Đẩy lùi từng mảng tối
Dứt phăng những dây leo ma quái
Nâng niu từng vệt màu xanh

Bài ca và ngọn lửa
Tôi đi giữa bàn tay hơi thở bạn đường
Không phải bó đuốc một trái tim riêng lẻ
Dắt ta qua rừng đêm
Những đớn đau mơ ước hy sinh
Không của riêng một trái tim nào nữa
Bài ca và ngọn lửa
Tôi đi trong ánh sáng mọi người.

Trên đây, để tiếp nối Nhà Thơ Thanh Thảo Cùng Những Chùm Thơ Đặc Sắc Phần 2 chúng tôi đã dành cho bạn Phần 3 với những bài thơ hay được trích từ tập ” Những Người Đi Tới Biển ” của nhà thơ Thanh Thảo. Hy vọng các bạn sẽ hài lòng với bài viết của chúng tôi! Mời các bạn đón xem Phần 4 vào một ngày gần nhất. Cảm ơn các bạn đã theo dõi bài viết của chúng tôi!