Hoan hô chiến sĩ Điện Biên là một trong những sáng tác đặc sắc nhất của Tố Hữu. Với bài thơ này Tố Hữu đã thành công trong việc chuyển tải từ bề dày, rộng, xa của chiến thắng. Theo ngày tháng chú thích dưới bài thơ thì ông viết bài thơ này ngay sau khi chiến thắng Điện Biên Phủ toản thắng. Và đến ngày 11/5 báo Nhân dân đã đăng tải bài viết này. Cũng có nghĩa nhà thơ chỉ viết bài thơ này trong vỏn vẹn 4 ngày. Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu bài thơ Hoan hô chiến sĩ Điện Biên hay đặc sắc này bạn nhé!

Hoan hô chiến sĩ Điện Biên

I

Tin về nửa đêm
Hoả tốc hoả tốc
Ngựa bay lên dốc
Đuốc chạy sáng rừng
Chuông reo tin mừng
Loa kêu từng cửa
Làng bản đỏ đèn, đỏ lửa…

Hoan hô chiến sĩ Điện Biên
Hoan hô đồng chí Võ Nguyên Giáp!
Sét đánh ngày đêm xuống đầu giặc Pháp!
Vinh quang Tổ quốc chúng ta
Nước Việt Nam dân chủ cộng hoà
Vinh quang Hồ Chí Minh, Cha của chúng ta ngàn năm sống mãi
Quyết chiến quyết thắng, cờ đỏ sao vàng vĩ đại

Kháng chiến ba nghìn ngày
Không đêm nào vui bằng đêm nay
Đêm lịch sử Điện Biên sáng rực
Trên đất nước, như
Huân chương trên ngực
Dân tộc ta dân tộc anh hùng!

Điện Biên vời vợi nghìn trùng
Mà lòng bốn biển nhịp cùng lòng ta
Đêm nay bè bạn gần xa
Tin về chắc cũng chan hoà vui chung.

II

Hoan hô chiến sĩ Điện Biên
Chiến sĩ anh hùng
Đầu nung lửa sắt
Năm mươi sáu ngày đêm khoét núi, ngủ hầm, mưa dầm, cơm vắt
Máu trộn bùn non
Gan không núng
Chí không mòn!
Những đồng chí thân chôn làm giá súng
Đầu bịt lỗ châu mai
Băng mình qua núi thép gai
Ào ào vũ bão,
Những đồng chí chèn lưng cứu pháo
Nát thân, nhắm mắt, còn ôm…
Những bàn tay xẻ núi lăn bom
Nhất định mở đường cho xe ta lên chiến trường tiếp viện

Và những chị, những anh ngày đêm ra tiền tuyến
Mấy tầng mây gió lớn mưa to
Dốc Pha Đin, chị gánh anh thồ
Đèo Lũng Lô, anh hò chị hát
Dù bom đạn xương tan, thịt nát
Không sờn lòng, không tiếc tuổi xanh…
Hỡi các chị, các anh
Trên chiến trường ngã xuống
Máu của anh chị, của chúng ta không uổng
Sẽ xanh tươi đồng ruộng Việt Nam
Mường Thanh, Hồng Cúm, Him Lam
Hoa mơ lại trắng, vườn cam lại vàng…

 

III

Lũ chúng nó phải hàng, phải chết
Quyết trận này quét sạch Điện Biên!
Quân giặc điên
Chúng bay chui xuống đất
Chúng bay chạy đằng trời?
Trời không của chúng bay
Đạn ta rào lưới sắt!
Đất không của chúng bay
Đai thép ta thắt chặt!

Của ta trời đất đêm ngày
Núi kia, đồi nọ, sông này của ta
Chúng bay chỉ một đường ra
Một là tử địa, hai là tù binh
Hạ súng xuống rùng mình run rẩy
Nghe pháo ta lừng lẫy thét gầm!
Nghe trưa nay tháng năm, mùng bảy
Trên đầu bay thác lửa hờn căm
Trông: Bốn mặt luỹ hầm sụp đổ
Tướng quân bay lố nhố cờ hàng
Trông: Chúng ta cờ đỏ sao vàng
Rực trời đất Điện Biên toàn thắng!
Hoan hô chiến sĩ Điện Biên!

Tiếng reo núi vọng sông rền
Đêm nay chắc cũng về bên Bác Hồ
Bác đang cúi xuống bản đồ
Chắc là nghe tiếng quân hò quân reo…
Từ khi vượt núi qua đèo
Ta đi, Bác vẫn nhìn theo từng ngày
Tin về mừng thọ đêm nay
Chắc vui lòng Bác giờ này đợi trông!

IV

Đồng chí Phạm Văn Đồng
Ở bên đó, chắc đêm nay không ngủ
Tin đây Anh, Điện Biên Phủ hoàn thành
Ngày mai, vào cuộc đấu tranh
Nhìn xuống mặt bọn Bi-đôn, Smít
Anh sẽ nói: “Thực dân, phát xít
Đã tàn rồi!
Tổ quốc chúng tôi
Muốn độc lập hoà bình trở lại
Không muốn lửa bom đổ
xuống đầu con cái
Nước chúng tôi và nước các anh
Nếu còn say máu chiến tranh
Ở Việt Nam, các anh nên nhớ
Tre đã thành chông, sông là sông lửa
Và trận thắng Điện Biên
Cũng mới là bài học đầu tiên!”

 

Cảm nhận bài thơ Hoan hô chiến sĩ Điện Biên

Hoan hô chiến sĩ Điện Biên được xem như khúc khải hoàn ca của dân tộc ta. Với các câu thơ tự do có vần và xen vài đoạn lục bát, ta có thể cảm nhận niềm hân hoan được chuyển tải trong bài thơ. Đó cũng như là một trang ký sự thơ được rất nhiều người yêu thích. Có thể nói bài thơ này được chia làm 6 đoạn với các màu sắc riêng.

Đoạn 1: Bảy câu đầu – Tin chiến thắng

Những câu thơ đầu tiên của nhà thơ đã chuyển tải một tin chiến thắng. Điểm đặc biệt ở đây chính là không khí đó được cảm nhận dưới góc nhìn của một nhà thơ chứa một trái tim yêu nước nồng nàn. Đọc những câu thơ này ta có thể thấy tin chiến thắng ấy được phát ra nửa đêm. Và tin ấy đi rất nhanh, kịp thời và rất hỏa tốc. Thay vì đưa tin bằng hình thức điền đại mà ông biết tin bằng chiến sĩ đưa thông tin đi ngựa. Và cũng ngay khi ông biết tin thì cả làng cũng biết tin.

Đuốc chạy sáng rừng
Chuông reo tin mừng
Loa kêu từng cửa
Làng bản đỏ đèn, đỏ lửa!

Từ việc đó là một tin vui, từ một người sau đó được nhân rộng ra khắp nơi. Nhưng ngay từ khổ đầu tiên nhà thơ không vội bật mí xem đó là tin gì mà ông đã cất niềm vui ấy cho đoạn 2.

Đoạn 2: 7 câu tiếp – Hoan hô chiến sĩ Điện Biên

Tin vui ấy chính là niềm vui chiến thắng là Điện Biên được giải phóng. Tuy nhiên Tố Hữu đã chọn một cách nói rất thơ là: Hoan hô chiến sĩ Điện Biên. Đó chính là một lời reo, một lời khẩu hiệu. Niềm vui to lớn ấy làm cho nhà thơ không thể kìm nổi lòng mình.

Hoan hô đồng chí Võ Nguyên Giáp
Sét đánh ngày đêm xuống đầu giặc Pháp
… Vinh quang Hồ Chí Minh – cha của chúng ta ngàn năm sống mãi!
Quyết chiến quyết thắng cờ đỏ sao vàng vĩ đại!

Chính niềm vui sướng ấy ta cũng có thể cảm nhận thông qua cách nói gần gũi mà chân tình ấy. Đó là cách nói có chứa tính khẩu ngữ nhưng vẫn đầy chất thơ. Và đó cũng chính là cái hay của Tố Hữu. Để làm được điều đó, Tố Hữu đã ca ngợi các vị tướng tài ba, những người đóng góp rất lớ cho chiến thắng của cuộc chiến. Đọc tới đây ta chợt nhớ có một lần nhà thơ cũng vui mừng hân hoan như vậy. Đó là cái đêm nhân dân đứng lên cướp chính quyền ở Huế.

 

Đoạn 3: 9 câu – Khúc khải hoàn ca

Đọc đoạn thơ này ta cảm nhận những lời thơ hào sảng. Đó cũng chính là tâm hồn của một người chiến sĩ cách mạng với hồn thơ tràn trề. Những câu thơ này cũng chính là khúc khải hoàn ca và nó cũng tựa như bài đồng dao, như lời ru của mẹ.

Kháng chiến ba ngàn ngày
Không đêm nào vui bằng đêm nay
Đêm lịch sử Điện Biên sáng rực
Trên đất nước như huân chương trên ngực
Dân tộc ta dân tộc anh hùng!

Đoạn 4: 27 câu – Tái hiện lại không khí cuộc chiến

Có thể nói đoạn thơ này trong bài Hoan hô chiến sĩ Điện Biên là đoạn hay nhất. Và cũng chứa sức nặng của toàn bài thơ. Bởi qua đó ta cảm nhận được một không khí của cuộc chiến đấu gian khổ nhưng vô cùng oanh liệt của nhân dân ta. Có như vậy mới giành được thắng lợi cuối cùng. Và đây cũng chính là lần thứ hai nhà thơ lặp lại câu thơ Hoan hô chiến sĩ Điện Biên. Bởi nó như là một tượng đài bất tử.

Những đồng chí thân chôn làm giá súng
Đầu bịt lỗ châu mai
Băng mình qua núi thép gai
Ào ào vũ bão
Những đồng chí chèn lưng cứu pháo
Nát thân, nhắm mắt còn ôm…

Chính bức chân dung của những người chiến sĩ Điện Biên được hiện lên với những tên tuổi cụ thể. Chẳng hạn nhưu Bế Văn Đàn, Phan Đình Giót…. Đó là các tấm gương kiên cường bất khuất. Tuy nhiên sẽ là một thiếu sót rất lớn và chắc chắn cũng sẽ không có được thành công hôm nay nếu không có những người dân. Bao nhiêu hy sinh, xương máu của cả dân tộc mới góp được thành công hôm nay.

Đọc những vần thơ tiếp theo ta mới cảm nhận được sự anh dũng và tấm lòng ấy. Và chiến thắng hôm nay đã phải đổi bằng bao nhiêu nước mắt, thanh xuân của những chiến sĩ anh hùng. Cả nước gửi tới các chiến sĩ ấy sự tôn vinh vĩnh hằng.

 

Đoạn 5: 22 câu – Tội ác của kẻ thù

Nhân dân Việt Nam sẽ không phải chịu cảnh máu xương tan nát, gia đình chia lìa nếu không có bọn kẻ thù. Bằng những lời thơ rắn rỏi, quyết liệt ta có thể cảm nhận được điều đó. Đó là một tinh thần không khoan nhượng trước kẻ thù.

Lũ chúng nó phải hàng, phải chết
Quyết trận này quét sạch Điện Biên
Quân giặc điên
Chúng bay chui xuống đất
Chúng bay chạy đường trời!
… Chúng bay chỉ một đường ra
Một là tử địa, hai là tù binh?

Những lời thơ này được hình thành ngay từ khi chúng ta quyết định chiến đấu với Pháp. Đó cũng chính là niềm tin vào Đảng và chính quyền để nhân dân ta chiến đấu. Và cũng thêm một lần nữa nhà thơ reo lên: Hoan hô chiến sĩ Điện Biên! Đây là lần thứ ba khúc khải hoàn ca ấy được cất lên.

Đoạn 6: Những câu thơ cuối – Công lao của Bác

Trong cuộc chiến đấu này ta có thể thấy được công lao của Bác. Với những câu thơ lục bát ta có thể thấy được điều đó và nó cũng chính là sự kính yêu của toàn dân tộc dành cho vị lãnh tụ vĩ đại. Và như thế đoạn cuối cùng nhà thơ đã khẳng định tinh thần đấu tranh của nhân dân ta. Dân tộc mình sẽ chiến đấu cho tự do để giành độc lập của dân tộc.

Tiếng reo núi vọng sông rền
Đêm nay chắc cũng về bên Bác Hồ
Bác đang cúi xuống bản đồ
Chắc là nghe tiếng quân hò quân reo
Từ khi vượt suối băng đèo
Ta đi, Bác vẫn nhìn theo từng ngày
Tin về mừng thọ đêm nay
Chắc vui lòng Bác giờ này đợi trông!

Hoan hô chiến sĩ Điện Biên là một bài thơ tái hiện được một không khí hào hùng của dân tộc. Là niềm hân hoan khi kháng chiến thắng lợi. Chính tiết tấu nhanh, mạnh khỏe và ào ào như sóng reo. Đó cũng chính là lý do GS Nguyễn Văn Hạnh nhận xét tài năng của Tố Hữu đã vươn tới mức hùng tráng, sảng khoái trên nhiều khía cạnh. Đừng quên đón đọc các bài viết tiếp theo của chúng tôi để cùng cập nhật những bài thơ hay nhất bạn nhé!